Finans
Sonradan Değerlendirme / Ex-Post Değerlendirme (Post-Evaluation)
İngilizce: post-evaluation
Türkçe Tanım
Bir projenin ya da yatırımın, ön değerlendirme (appraisal) aşamasında öngörülenlerin aksine, tamamlandıktan sonra fiili sonuçları üzerinden değerlendirilmesini ifade eder; gerçekleşen getiri, maliyet ve kalkınma etkisi başlangıç varsayımlarıyla karşılaştırılır. Kalkınma finansmanı kurumları bu işlevi çoğu zaman bağımsız bir birim eliyle yürütür. Proje finansmanı açısından öğretici olan örüntü şudur: appraisal aşamasındaki iyimserlik ile post-evaluation bulguları arasında sistematik bir açık (optimism bias) gözlenir; bu açığın bilinmesi, kredi verenlerin sponsorun taban senaryosunu olduğu gibi kabul etmek yerine kendi aşağı yönlü senaryolarını uygulamasının temel gerekçesidir.
English Definition
The assessment of a project or investment on the basis of its realized outcomes after completion, as opposed to what was projected at appraisal, comparing actual returns, costs, and development impact against the opening assumptions. Development finance institutions often discharge this function through an independent unit. The instructive pattern for project finance is that a systematic gap — optimism bias — recurs between appraisal-stage projections and post-evaluation findings; awareness of that gap is the core reason lenders apply their own downside cases rather than accepting a sponsor's base case as delivered.