Finans
Tescilli Ürün (Proprietary Item)
İngilizce: proprietary item
Türkçe Tanım
Yalnızca belirli bir üreticiye ya da tedarikçiye özgü, patent, tasarım hakkı ya da teknik gizlilikle korunan ve serbest piyasada ikamesi kolayca bulunamayan mal ya da bileşendir. Bu tekil kaynak niteliği, satın alma tarafında yapısal bir pazarlık asimetrisi yaratır; alıcı fiyat ve teslim koşullarında rekabetin disipline edici etkisinden yoksun kalır. Proje finansmanında tescilli bir ana ekipmanın (örneğin özgün bir türbin ya da kontrol sistemi) tek tedarikçiye bağlı olması, hem fiyat riskini hem de tedarikçi temerrüdü halinde yedek parça ve bakım sürekliliği riskini yükseltir; kredi verenler bu riski çoğu kez uzun vadeli servis anlaşmaları ve kritik yedek stok koşullarıyla dengelemeye çalışır.
English Definition
A good or component exclusive to a particular manufacturer or supplier, protected by patent, design right or technical secrecy, and not readily substitutable in the open market. This single-source character creates a structural bargaining asymmetry on the procurement side, leaving the buyer without the disciplining effect of competition on price and delivery terms. In project finance, a proprietary key item, such as a bespoke turbine or control system, tied to a single supplier raises both price risk and, on supplier default, the risk to spare-parts and maintenance continuity; lenders often seek to offset this through long-term service agreements and critical-spares conditions.